Grote idealen, kleine stappen

BramOnTour-58-volgt

Vandaag ruimt Bram van Ojik(58) zijn werkkamer op in het gebouw van de Tweede Kamer. Zijn buro is al leeg en de laatste doos bijna ingepakt. De ex-fractievoorzitter van GroenLinks is klaar met zijn werk. “Ik heb gedaan waarvoor ik kwam.”

Het is een week na zijn aftreden als fractievoorzitter op 12 mei. Ontspannen en zelfs opgelucht blikt hij terug op zijn beslissing. “Nee, weemoedig ben ik niet. Integendeel, de blijdschap overheerst, het voelt bijna als een roze wolk. Dat mijn besluit zo goed gevallen is, hoop je natuurlijk wel, maar het is afwachten.

Van bijna iedereen kreeg ik de afgelopen week terug: ‘Wat een goed moment, wat een meesterzet!’ Het overgrote deel ziet met Jesse Klaver een kans voor de partij een nieuwe fase in te gaan en te groeien. Precies zo wilde ik weggaan. ”

Nieuwe leden

Tevreden wijst hij op een paar honderd nieuwe aanmeldingen bij de partij. Zelfs Maurice de Hond telde drie extra zetels na ‘de meesterzet’.

Bram bereidde de weg, daarover zijn vriend en vijand ‘t wel eens. Hij was de man, die de brokken opraapte na de hevige verkiezingsnederlaag in 2012 waarbij GL 4 van 10 zetels overhield.

“De partij was ontdaan, chagrijnig. Toch heb ik altijd het vertrouwen gehad dat het goed zou komen.”

De aanvankelijke kritiek op zijn rustige en atypische politieke stijl, deerde hem weinig, vertelt hij. Sterker nog, hij zocht kritiek op, ontevreden partijleden mochten hem persoonlijk over hun frustraties vertellen tijdens zijn fractievoorzitterschap.

“In het begin praatte ik elke zaterdag met hen in groepjes van tien. We zijn een vereniging en mensen kiezen heel bewust voor het lidmaatschap. Ze willen een serieuze gesprekspartner zijn. Dat moet je honoreren. Bij moeilijke kwesties zoals bijvoorbeeld militaire interventies, de arbeidsmarkt en studiefinanciering moet je altijd luisteren naar de achterban. Dat zou altijd en bij elke partij, vanzelfsprekend moeten zijn. De afstand tussen professionele politici en leden is vaak nog te groot.”

In ieder geval wist Bram op eigen rustige wijze de eenheid en vertrouwen binnen de eigen gelederen te herstellen, meldden de media unaniem. Met inmiddels 10 zetels als resultaat, volgens de wekelijkse peilingen van Maurice de Hond.

“Daar ben ik best trots op.”

Na de zomer groeide desondanks de twijfel en het besef dat hij niet jaren door wilde. “Het is een veeleisende baan. Ik wil iets meer tijd voor mezelf, mijn vrouw, mijn moeder, kinderen, kleinkinderen en vrienden.”

Die wens ging gepaard met de vraag die ‘een politiek leider zich altijd moet stellen’: ‘Ben ik nog de geschikte man op de juiste plek?’ Het antwoord is geschiedenis. Een geheel persoonlijke beslissing, benadrukt hij, ondanks de suggestie van een krant (“die enige die mij niks vroeg”) dat op zijn vertrek zou zijn aangedrongen.

Bereikt

Mede dankzij de kleine GL-fractie in de Tweede Kamer is de afgelopen 2,5 jaar zeker veel bereikt, vindt hij. “Er is meer aandacht voor het effect van bezuinigingen op ontwikkelingssamenwerking, meer diplomatie, de schaliegasboringen zijn stopgezet, er is 100 miljoen extra voor kinderopvang, en er kwam een debat onder fractieleiders over de klimaatcrisis. Ook is er een serieuze kamercommissie die zich bezighoudt met een ruimer begrip over wat welvaart is dan de pure cijfers.”

“Nu we toch weer richting komende verkiezingen bewegen, uiterlijk maart 2017, blijven de belangrijkste GL-thema’s van belang. Een betere arbeidsmarkt, een eerlijkere verdeling van de welvaart, het milieu, energie, en een meer ontspannen samenleving. We zijn bereid om daar in kleine stapjes en met noodzakelijke concessies naar toe te werken.”

Hij staat dus vierkant achter de enorme ambitie van Jesse Klaver, die heeft beloofd ‘Nederland te veranderen’. “De idealen moeten ook heel groot zijn, de stapjes op weg ernaar toe zijn klein.”

Toekomst

Na meer dan 40 jaar actief lidmaatschap van een politieke partij-eerst in de PPR en vervolgens in GroenLinks – ziet hij voor zichzelf nog zeker een rol. Wat, weet hij nog niet. Hetzelfde geldt voor een volgende baan. “Ik weet het echt nog niet, al vinden sommigen dat moeilijk te geloven”, lacht hij. “Ik heb een terugkeergarantie bij mijn oude baas, het ministerie van BZ, maar eerst ga ik rustig nadenken.”