Nederlander krijgt te weinig jodium

brood

Zes miljoen Nederlanders lijden aan jodiumtekort en dat kan tot zware gezondheidsklachten leiden. Vooral kinderen en zwangere vrouwen lopen een extra risico. Het is de reumatoloog Richard Verheesen(47) van het Maxima Medisch Centrum uit Eindhoven die de alarmbel slaat. ,,Ik ben zelf ook echt heel erg verbaasd dat het niet is opgepikt. Dit is echt een bevolkingsprobleem, en onacceptabel voor een moderne samenleving.”
Het ministerie van VWS vroeg hem onlangs zijn ontdekking uit te leggen. Die ligt nu bij de Gezondheidsraad. Ook staat een publicatie gepland in het gezaghebbende vakblad van artsen, Medisch Contact.
Verheesen baseert zijn ontdekking goeddeels op harde cijfers van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO). Rapportages uit de afgelopen vier jaar laten zien dat ruim de helft van de Europeanen, 56,9 procent, aan jodiumtekort lijdt, van wie bijna 25 miljoen kinderen. In Nederland gaat het om een half miljoen kinderen(6 tot 12 jaar).
De waslijst aan klachten die kunnen ontstaan, of verergeren, door het gebrek aan het mineraal lijkt eindeloos: vroeggeboorte, krop, schildklierproblemen, hardhorendheid, IQ-vermindering, ADHD, lusteloosheid, verminderd geheugen, spier-en gewrichtsklachten, overgewicht, haaruitval, slaapproblemen, en huidklachten.
Dat deze rapportages niet zijn opgepikt, komt omdat niemand zich in eerste plaats verantwoordelijk voelt er iets aan te doen, vermoedt Verheesen. ,,We moeten er eigenlijk allemaal wat mee, de politiek, de professionals en de burgers. ”
Het was puur toeval dat hij het het jodiumgebrek op het spoor kwam. Door spierklachten anderhalf jaar geleden kon de reumatoloog niet goed meer hardlopen. Pas na lang zoeken, zag Verheesen zijn klachten terug in de genoemde rapporten. ,,Ik had in eerste instantie ook nooit aan jodiumgebrek gedacht.”
De reumatoloog is na extra jodium van zijn klachten verlost, en geeft ook zijn kinderen een supplement. Toch waarschuwt hij ervoor met zware gezondheidsklachten zelf te gaan dokteren.
Voor de meeste van zijn collega’s is ‘t dus geen bekend gegeven. Bovendien is praten over vitamines en mineralen als preventiemiddel, niet populair. ,,Het wordt soms weggezet in de alternatieve hoek. Dat is dit uitdrukkelijk niet. Het gaat hier om een pre-aandoening.” Maw, ziekten in wording.
Om het probleem de wereld uit te helpen, is volgens Verheesen een grote ommezwaai nodig in de medische wereld, en bij andere professionals, zoals voedingsdeskundigen en landbouwers. ,,We zijn in Nederland teveel gericht op ziekten zelf, en het genezen ervan, in plaats van op preventie. We moeten veel meer onderzoek naar de rol van voedsel als sleutel tot een goede gezondheid, en daarbij gaan samenwerken.”

In urine-uitscheiding wordt de hoeveelheid jodium van een volk gemeten. Jodium komt van nature voor in voedsel zoals in kelp, groenten, uien, zeevoedsel en niet-biologisch brood. De huidige aanbevolen dagelijkse dosering ligt op 150 microgram. ,,Maar dat is een minimale hoeveelheid om zware ziekten te voorkomen, niet voor een optimale gezondheid,” zegt Verheesen.

Jodium is een essentiele bouwsteen van de hormonen die de schildklier produceert. Onderzoek naar individueel jodiumgebrek staat in de kinderschoenen. Het is lastig te meten in het bloed. Het eten van een vis, voorafgaande aan een onderzoek, kan op voldoende jodium wijzen terwijl iemand toch al jarenlang aan jodiumgebrek lijdt.